Malpraktis Nedir? Doktor Hatasında Tazminat Alınır mı?
Malpraktis, sağlık çalışanının mesleki bilgi ve becerisini gerekli özeni göstererek kullanmaması veya tıbbi standartlara uygun hareket etmemesi sonucunda hastanın zarar görmesiyle ortaya çıkabilen hukuki bir sorumluluk alanıdır.
Ancak her kötü tedavi sonucu malpraktis değildir.
Kısa cevap: Doktorun hatalı uygulaması nedeniyle zarar gördüğünüz düşünülüyorsa tıbbi kayıtlarınız incelenerek kusur, zarar ve bu ikisi arasındaki bağlantı değerlendirilir. Şartları oluşmuşsa maddi ve manevi tazminat talep edilebilir.
Malpraktis Ne Demek?
Malpraktis, kısaca tıbbi uygulama hatası olarak ifade edilebilir.
Bir sağlık uygulamasının malpraktis olarak değerlendirilmesinde yalnızca ortaya çıkan kötü sonuç yeterli değildir.
Genellikle şu unsurlar birlikte incelenir:
- Sağlık çalışanının yaptığı işlem
- Uyulması gereken tıbbi standart
- Kusurlu veya özensiz uygulama
- Hastada meydana gelen zarar
- Uygulama ile zarar arasındaki nedensellik bağı
Hangi Durumlar Malpraktis Olabilir?
Somut olayın özelliklerine göre şu durumlar malpraktis iddiasına konu olabilir:
- Yanlış teşhis
- Geç teşhis
- Yanlış tedavi
- Yanlış ilaç veya doz
- Gereksiz cerrahi işlem
- Ameliyat sırasında hata
- Yanlış bölgeye müdahale
- Sinir veya damar hasarı
- Gerekli tetkiklerin yapılmaması
- Tedavi sonrası gerekli takibin yapılmaması
- Hastanın önemli riskler konusunda yeterince bilgilendirilmemesi
Bunların her biri ayrıca tıbbi açıdan değerlendirilmelidir.
Her Komplikasyon Malpraktis midir?
Hayır.
Bu ayrım çok önemlidir.
| Komplikasyon | Malpraktis |
|---|---|
| Tıbbi müdahalenin bilinen riski olabilir | Tıbbi standartlara aykırı uygulama söz konusu olabilir |
| Gerekli özen gösterilmiş olabilir | Kusurlu veya özensiz davranış bulunabilir |
| Her zaman hekimin kusurundan kaynaklanmaz | Zarar ile hatalı uygulama arasında bağlantı aranır |
| Tek başına tazminat sorumluluğu doğurmaz | Şartları oluşursa tazminat sorumluluğu doğabilir |
Örneğin ameliyattan sonra bilinen bir komplikasyonun ortaya çıkması tek başına malpraktis anlamına gelmez.
Malpraktis Nasıl İspatlanır?
Malpraktis iddiasında tıbbi kayıtlar büyük önem taşır.
Özellikle şu belgeler saklanmalıdır:
| Belge | Önemi |
|---|---|
| Hasta dosyası | Tedavi sürecini gösterir |
| Epikriz | Hastalık ve tedavi sürecini özetler |
| Ameliyat raporu | Cerrahi işlemi gösterir |
| MR, BT, röntgen | Tıbbi durumu gösterir |
| Tahlil sonuçları | Tanı ve tedavi sürecine ilişkin veri sağlar |
| Reçeteler | Kullanılan ilaçları gösterir |
| Onam formu | Bilgilendirme sürecinin incelenmesini sağlar |
| Faturalar | Maddi zararların belirlenmesinde kullanılabilir |
| İkinci hekim görüşü | Mevcut durumun değerlendirilmesine yardımcı olabilir |
Malpraktis Nedeniyle Tazminat Alabilir miyim?
Şartları oluşmuşsa maddi ve manevi tazminat talep edilebilir.
Maddi zarar kapsamında olayın niteliğine göre:
- Yeni tedavi masrafları
- İlaç giderleri
- Ameliyat masrafları
- Bakım giderleri
- Çalışamama nedeniyle gelir kaybı
- Sürekli iş göremezlik nedeniyle oluşan zararlar
değerlendirilebilir.
Manevi tazminat ise yaşanan acı, sıkıntı, yaşam kalitesindeki etkiler ve diğer kişisel zararlar bakımından ayrıca ele alınabilir.
Malpraktis Davasında Doktorun Kusuru Nasıl Belirlenir?
Tıbbi uyuşmazlıklarda “doktor hata yaptı” demek tek başına yeterli değildir.
Doktorun olay sırasında ne yapması gerektiği ile gerçekte ne yaptığı karşılaştırılır.
Gerekli görülmesi hâlinde uzman veya bilirkişi incelemesi yapılabilir.
Örneğin yanlış teşhis iddiasında;
- Hastanın şikâyetleri
- Muayene bulguları
- Yapılan tetkikler
- Mevcut tıbbi bilgiler
- Doktorun değerlendirmesi
- Sonradan ortaya çıkan hastalık
birlikte incelenebilir.
Malpraktis Sonucu İkinci Ameliyat Gerekti
İlk tıbbi uygulama nedeniyle yeni bir ameliyat veya tedavi gerektiği belirlenirse, bu tedavinin masrafları olayın şartlarına göre maddi zarar kapsamında değerlendirilebilir.
Bu nedenle ikinci tedaviye ilişkin:
- Faturalar
- Ödeme belgeleri
- Ameliyat raporları
- Reçeteler
- Muayene kayıtları
saklanmalıdır.
Malpraktis Sonucu Ölüm Olursa
Tıbbi uygulama sonucunda ölüm meydana gelmesi hâlinde olay yalnızca tazminat açısından değil, ceza hukuku açısından da değerlendirilebilir.
Somut olayın şartlarına göre TCK m. 85’te düzenlenen taksirle öldürme hükümleri gündeme gelebilir.
Yaralanma meydana gelmesi hâlinde ise TCK m. 89’da düzenlenen taksirle yaralama hükümleri değerlendirme konusu olabilir.
Ceza sorumluluğunun doğup doğmadığı, olayın özelliklerine ve kusurun niteliğine göre belirlenir.
Türk Ceza Kanunu – Mevzuat Bilgi Sistemi
Özel Hastanede Malpraktis Olursa
Özel hastanede meydana gelen tıbbi uygulama hatalarında doktorun yanı sıra hastanenin veya sağlık kuruluşunun sorumluluğu da olayın özelliklerine göre değerlendirilebilir.
Bu nedenle yalnızca doktorun uygulaması değil, sağlık kuruluşunun tedavi hizmetindeki rolü de incelenebilir.
Devlet Hastanesinde Malpraktis Olursa
Devlet hastanesinde gerçekleşen tıbbi uygulamalarda hukuki süreç özel sağlık kuruluşlarından farklı olabilir.
Kamu sağlık hizmetinin niteliği, doktorun kamu görevlisi olması ve zararın meydana geliş şekli dikkate alınarak uygulanabilecek hukuki yollar belirlenir.
Bu nedenle özel hastane ve devlet hastanesi ayrımı malpraktis başvurularında önemlidir.
Malpraktis İçin Nereye Başvurulur?
Başvurulacak hukuki yol;
- Özel hastane veya devlet hastanesi olması,
- Doktorun hukuki statüsü,
- Hastanın uğradığı zarar,
- Talep edilen hakkın türü,
- Olayın ceza hukuku bakımından niteliği
gibi faktörlere göre değişebilir.
Bu nedenle önce tıbbi belgelerin tamamının toplanması önemlidir.
Malpraktis Davasında En Çok Sorulan Sorular
| Soru | Kısa cevap |
|---|---|
| Malpraktis ne demek? | Tıbbi uygulamada gerekli mesleki özenin gösterilmemesi veya tıbbi standartlara aykırı uygulama nedeniyle zarar oluşmasıyla ilgili bir sorumluluk alanıdır. |
| Her doktor hatası malpraktis midir? | Somut olayın tıbbi ve hukuki özelliklerine göre değerlendirme yapılır. |
| Her komplikasyon malpraktis midir? | Hayır. Komplikasyon ile kusurlu tıbbi uygulama birbirinden ayrılmalıdır. |
| Malpraktiste tazminat alınır mı? | Şartları oluşmuşsa maddi ve manevi tazminat talep edilebilir. |
| Malpraktis nasıl ispatlanır? | Tıbbi kayıtlar ve uzman değerlendirmeleri önemli delillerdir. |
| İkinci ameliyat masrafı istenebilir mi? | İlk uygulamadaki kusur nedeniyle gerekli olduğu belirlenirse talep konusu olabilir. |
| Malpraktis suç mudur? | Her malpraktis olayı suç değildir. Somut olaya göre ceza sorumluluğu ayrıca değerlendirilir. |
| Devlet hastanesinde süreç farklı mı? | Evet. Kamu sağlık hizmetlerinde farklı hukuki yollar gündeme gelebilir. |
İstanbul’da Malpraktis Nedeniyle Zarar Gördüm
Tıbbi hata İstanbul’da gerçekleştiyse, hastanın sağlık kayıtları, uygulanan tedavi, ortaya çıkan zarar ve sağlık çalışanının kusuru birlikte değerlendirilmelidir.
İstanbul’da sağlık hukuku alanında hukuki destek arayanlar İstanbul Sağlık Hukuku Avukatı sayfasını inceleyebilir.
Sonuç
Malpraktis değerlendirmesinde en önemli nokta yalnızca tedavinin kötü sonuçlanması değildir.
Tıbbi uygulama + kusur + zarar + nedensellik bağı birlikte değerlendirilir.
Bu nedenle malpraktis şüphesi bulunan bir olayda hasta dosyası, ameliyat raporu, görüntüleme sonuçları, tahliller, reçeteler ve diğer tıbbi belgeler mümkün olduğunca eksiksiz şekilde toplanmalıdır.